Sabunlaşma değeri (SAP)
1 gram yağı tamamen sabunlaştırmak için gereken KOH miktarıdır (mg KOH/g). NaOH ihtiyacı, mol kütleleri oranıyla (39,997 / 56,106 ≈ 0,7129) çarpılarak bulunur.
Yağlarınızı ve oranlarını girin; gereken kostik (NaOH), potas (KOH) ve su miktarı süperyağ ve saflık oranına göre anında hesaplanır. Oranları değiştirdikçe sonuçlar güncellenir.
SAP alanı boş bırakılırsa tablodaki aralığın orta değeri kullanılır. Yağınızın analiz sertifikasındaki (COA) sabunlaşma değerini girerek daha kesin sonuç alabilirsiniz.
| Yağ | % | g | SAP | NaOH g | KOH g |
|---|
1 gram yağı tamamen sabunlaştırmak için gereken KOH miktarıdır (mg KOH/g). NaOH ihtiyacı, mol kütleleri oranıyla (39,997 / 56,106 ≈ 0,7129) çarpılarak bulunur.
Hesaplanan kostik miktarı belirli bir oranda azaltılır; yağın bir kısmı sabunlaşmadan kalır. Bu pay hem güvenlik payı hem de sabunun cilt hissi için kullanılır.
Sodyum hidroksit (NaOH, kostik) katı kalıp sabun, potasyum hidroksit (KOH, potas) sıvı ve yumuşak sabun verir. İkisi birlikte kullanılınca krem sabun, tıraş sabunu gibi yumuşak, kremsi sabunlar elde edilir.
Kostik ve potas %100 saf değildir. Hesaplanan saf miktar, saflık oranına bölünerek tartılacak miktar bulunur. Ambalajdaki veya COA'daki değeri esas alın.
NaOH (g) = Σ [yağ (g) × SAP / 1000] × 0,7129 × (1 − süperyağ) / saflık
KOH (g) = Σ [yağ (g) × SAP / 1000] × (1 − süperyağ) / saflık
Su (g) = kostik × (100 / konsantrasyon − 1)
Değerler mg KOH / g yağ cinsindendir. Codex standartlarında yer alan yağlar için standarttaki aralık, diğerleri için tipik literatür aralığı veya SoapCalc yağ tablosundaki değer verilmiştir; gerçek değer menşe ve partiye göre değişir.
| Yağ | SAP aralığı (mg KOH/g) | Hesapta kullanılan | NaOH (g/g) | Kaynak |
|---|---|---|---|---|
| Antep fıstığı yağı | 186 | 186,0 | 0,1326 | SoapCalc yağ tablosu |
| Argan yağı | 189–199 | 194,0 | 0,1383 | Tipik literatür aralığı |
| Aspir yağı | 186–198 | 192,0 | 0,1369 | Codex CXS 210-1999 |
| Aspir yağı (yüksek oleik) | 186–194 | 190,0 | 0,1354 | Codex CXS 210-1999 |
| Avokado yağı | 177–198 | 187,5 | 0,1337 | Tipik literatür aralığı |
| Ayçiçek yağı | 188–194 | 191,0 | 0,1362 | Codex CXS 210-1999 |
| Ayçiçek yağı (orta oleik) | 190–191 | 190,5 | 0,1358 | Codex CXS 210-1999 |
| Ayçiçek yağı (yüksek oleik) | 182–194 | 188,0 | 0,1340 | Codex CXS 210-1999 |
| Babassu yağı | 245–256 | 250,5 | 0,1786 | Codex CXS 210-1999 |
| Balmumu | 94 | 94,0 | 0,0670 | SoapCalc yağ tablosu |
| Baobab yağı | 200 | 200,0 | 0,1426 | SoapCalc yağ tablosu |
| Buğday tohumu yağı | 183 | 183,0 | 0,1305 | SoapCalc yağ tablosu |
| Ceviz yağı | 189 | 189,0 | 0,1347 | SoapCalc yağ tablosu |
| Defne meyvesi yağı | 198 | 198,0 | 0,1412 | SoapCalc yağ tablosu |
| Deniz iğdesi çekirdek yağı | 195 | 195,0 | 0,1390 | SoapCalc yağ tablosu |
| Domuz yağı (lard) | 192–203 | 197,5 | 0,1408 | Codex CXS 211-1999 |
| Don yağı (tallow) | 190–202 | 196,0 | 0,1397 | Codex CXS 211-1999 |
| Fındık yağı | 188–197 | 192,5 | 0,1372 | Tipik literatür aralığı |
| Hardal tohumu yağı | 168–184 | 176,0 | 0,1255 | Codex CXS 210-1999 |
| Haşhaş tohumu yağı | 194 | 194,0 | 0,1383 | SoapCalc yağ tablosu |
| Hindistancevizi yağı | 248–265 | 256,5 | 0,1829 | Codex CXS 210-1999 |
| Hint yağı (kastor) | 176–187 | 181,5 | 0,1294 | Tipik literatür aralığı |
| Hodan (borage) yağı | 190 | 190,0 | 0,1354 | SoapCalc yağ tablosu |
| Jojoba yağı (sıvı vaks) | 88–98 | 93,0 | 0,0663 | Tipik literatür aralığı |
| Kabak çekirdeği yağı | 195 | 195,0 | 0,1390 | SoapCalc yağ tablosu |
| Kakao yağı | 188–198 | 193,0 | 0,1376 | Codex CXS 86-1981 |
| Kamelina yağı | 188 | 188,0 | 0,1340 | SoapCalc yağ tablosu |
| Kamelya (tsubaki) yağı | 188–196 | 192,0 | 0,1369 | Tipik literatür aralığı |
| Kanola yağı (düşük erusik) | 182–193 | 187,5 | 0,1337 | Codex CXS 210-1999 |
| Karite (shea) yağı | 170–190 | 180,0 | 0,1283 | Tipik literatür aralığı |
| Kayısı çekirdeği yağı | 185–199 | 192,0 | 0,1369 | Tipik literatür aralığı |
| Kenevir tohumu yağı | 190–195 | 192,5 | 0,1372 | Tipik literatür aralığı |
| Keten tohumu yağı | 190 | 190,0 | 0,1354 | SoapCalc yağ tablosu |
| Kokum yağı (butter) | 190 | 190,0 | 0,1354 | SoapCalc yağ tablosu |
| Kolza (rapiska) yağı | 168–181 | 174,5 | 0,1244 | Codex CXS 210-1999 |
| Kukui yağı | 189 | 189,0 | 0,1347 | SoapCalc yağ tablosu |
| Kuşburnu çekirdeği yağı | 187 | 187,0 | 0,1333 | SoapCalc yağ tablosu |
| Lanolin | 106 | 106,0 | 0,0756 | SoapCalc yağ tablosu |
| Laurik asit | 280 | 280,0 | 0,1996 | SoapCalc yağ tablosu |
| MCT / fraksiyone hindistancevizi yağı | 325 | 325,0 | 0,2317 | SoapCalc yağ tablosu |
| Makadamya yağı | 190–200 | 195,0 | 0,1390 | Tipik literatür aralığı |
| Mango yağı (butter) | 191 | 191,0 | 0,1362 | SoapCalc yağ tablosu |
| Marula yağı | 192 | 192,0 | 0,1369 | SoapCalc yağ tablosu |
| Meadowfoam yağı | 169 | 169,0 | 0,1205 | SoapCalc yağ tablosu |
| Miristik asit | 247 | 247,0 | 0,1761 | SoapCalc yağ tablosu |
| Moringa yağı | 192 | 192,0 | 0,1369 | SoapCalc yağ tablosu |
| Murumuru yağı (butter) | 275 | 275,0 | 0,1960 | SoapCalc yağ tablosu |
| Mısır özü yağı | 187–195 | 191,0 | 0,1362 | Codex CXS 210-1999 |
| Nar çekirdeği yağı | 190 | 190,0 | 0,1354 | SoapCalc yağ tablosu |
| Neem yağı | 193 | 193,0 | 0,1376 | SoapCalc yağ tablosu |
| Oleik asit | 202 | 202,0 | 0,1440 | SoapCalc yağ tablosu |
| Palm olein | 194–202 | 198,0 | 0,1412 | Codex CXS 210-1999 |
| Palm stearin | 193–205 | 199,0 | 0,1419 | Codex CXS 210-1999 |
| Palm yağı | 190–209 | 199,5 | 0,1422 | Codex CXS 210-1999 |
| Palm çekirdek yağı | 230–254 | 242,0 | 0,1725 | Codex CXS 210-1999 |
| Palmitik asit | 215 | 215,0 | 0,1533 | SoapCalc yağ tablosu |
| Pamuk tohumu yağı | 189–198 | 193,5 | 0,1379 | Codex CXS 210-1999 |
| Pirinç kepeği yağı | 180–199 | 189,5 | 0,1351 | Codex CXS 210-1999 |
| Sade yağ / süt yağı | 227 | 227,0 | 0,1618 | SoapCalc yağ tablosu |
| Soya yağı | 189–195 | 192,0 | 0,1369 | Codex CXS 210-1999 |
| Stearik asit (ticari) | 196–212 | 204,0 | 0,1454 | Tipik literatür aralığı |
| Susam yağı | 186–195 | 190,5 | 0,1358 | Codex CXS 210-1999 |
| Tamanu yağı | 208 | 208,0 | 0,1483 | SoapCalc yağ tablosu |
| Tatlı badem yağı | 185–195 | 190,0 | 0,1354 | Tipik literatür aralığı |
| Yer fıstığı yağı | 187–196 | 191,5 | 0,1365 | Codex CXS 210-1999 |
| Zeytin pirinası yağı | 188 | 188,0 | 0,1340 | SoapCalc yağ tablosu |
| Zeytinyağı | 184–196 | 190,0 | 0,1354 | Codex CXS 33-1981 |
| Çuha çiçeği yağı | 190 | 190,0 | 0,1354 | SoapCalc yağ tablosu |
| Çörek otu yağı | 195 | 195,0 | 0,1390 | SoapCalc yağ tablosu |
| Üzüm çekirdeği yağı | 188–194 | 191,0 | 0,1362 | Codex CXS 210-1999 |
| Şeftali çekirdeği yağı | 191 | 191,0 | 0,1362 | SoapCalc yağ tablosu |
Her yağın gramı, sabunlaşma değeriyle (mg KOH/g) çarpılıp 1000'e bölünür ve toplanır; bu toplam gereken KOH miktarıdır. NaOH için sonuç 0,7129 ile çarpılır. Ardından süperyağ oranı kadar azaltılır ve kostiğin saflık oranına bölünür.
Katı sabunlarda yaygın olarak %3–8 aralığı kullanılır. Sıvı sabunlarda süperyağ genellikle daha düşük tutulur; çünkü sabunlaşmamış yağ sıvı sabunda bulanıklığa yol açabilir.
Potasyum sabunları suda daha kolay çözünür ve yumuşak kalır; bu nedenle sıvı ve macun kıvamlı sabunlarda KOH tercih edilir. Sodyum sabunları ise sert kalıp sabun oluşturur.
Her yağın sabunlaşma değeri farklıdır. Örneğin hindistancevizi yağının değeri (248–265) zeytinyağından (184–196) yüksektir; oranı arttıkça gereken kostik miktarı da artar.
Sonuçlar sabunlaşma değeri aralıklarının orta noktasına göre hesaplanır. Daha kesin sonuç için kullandığınız yağın analiz sertifikasındaki sabunlaşma değerini SAP alanına girin.
Bitkisel yağlar ve sabun formülasyonunda kullanılan hammaddeler için teklif alın.